WIPO ALERT ПЛАТФОРМ: ЗОХИОГЧИЙН ЭРХИЙН ЗӨРЧЛИЙГ БУУРУУЛАХ ОЛОН УЛСЫН МЕХАНИЗМ

WIPO ALERT нь зохиогчийн эрхийг зөрчсөн вэбсайтуудын эдийн засгийн урсгалыг таслах замаар дижитал орчин дахь хууль бус контентыг бууруулах олон улсын чухал хэрэгсэл юм.World Intellectual Property Organization (WIPO)-оос хэрэгжүүлдэг WIPO ALERT платформ нь зохиогчийн эрхийг зөрчсөн вэбсайт, онлайн платформуудын мэдээллийг гишүүн орнуудын албан ёсны байгууллагуудаар дамжуулан баталгаажуулж нэгтгэдэг олон улсын мэдээллийн платформ юм.

WIPO ALERT нь дараах зарчмаар ажилладаг:

1. Улс орон дотооддоо зөрчилтэй сайтыг тогтооно
2. Эрх бүхий байгууллага мэдээллийг баталгаажуулна
3. WIPO системд стандарт форматтайгаар илгээнэ
4. WIPO ALERT платформ дээр нийтлэгдэнэ
5. Дэлхийн зар сурталчилгааны сүлжээ, платформууд ашиглана

Тус системийн үндсэн зорилго нь зохиогчийн эрхийг зөрчсөн гэж улс орнуудын эрх бүхий байгууллагаас баталгаажсан вэбсайтуудын мэдээллийг төвлөрүүлж, олон улсын нэгдсэн мэдээллийн санд нэгтгэн түгээхэд оршино. Энэхүү мэдээллийг зар сурталчилгааны агентлаг, медиа платформ болон дижитал маркетингийн байгууллагууд өөрсдийн бодлого, эрсдэлийн үнэлгээний хүрээнд ашиглах боломжтой бөгөөд ингэснээр тухайн зөрчилтэй вэбсайтуудад зар сурталчилгаа байршуулахгүй байх нөхцөл бүрдэж, орлогын урсгал аажмаар буурахад нөлөөлдөг. Ийнхүү хууль бус контентын санхүүгийн тогтолцоог сулруулснаар зохиогчийн эрхийн зөрчлийг бууруулахад бодитой хувь нэмэр оруулдаг.

WIPO (ДОӨБ) нь өөрөө зөрчил тогтоодог байгууллага биш бөгөөд зөвхөн улс орнуудын эрх бүхий байгууллагуудаас ирсэн баталгаажсан мэдээллийг нэгтгэн олон улсын түвшинд түгээдэг.

Монгол Улс тус системд нэгдсэн тохиолдолд дараах эерэг үр дүн гарах боломжтой:

• Монголын зохиогчийн эрх зөрчсөн вэбсайтууд олон улсын зар сурталчилгааны сүлжээнээс хасагдаж, “хар жагсаалт”-д орох нөхцөл бүрдэнэ
• Хууль бус контентын санхүүгийн урсгал буурч, тэдгээрийн үйл ажиллагаа хумигдана
• Монголын уран бүтээлч, зохиогчдын эрх ашгийг олон улсын түвшинд хамгаалах боломж нэмэгдэнэ
• Дижитал контентын зах зээл илүү ил тод, зохицуулалттай болох нөхцөл бүрдэнэ
• Оюуны өмчийн чиглэлээр олон улсын хамтын ажиллагаа өргөжинө

Монгол Улсад дотоодын зохицуулалт, вэбсайт хаах арга хэмжээ хэрэгжиж байгаа хэдий ч WIPO ALERT-д нэгдэх нь зөвхөн дотоод хяналтаар хязгаарлагдахгүй, олон улсын орлогын урсгалыг хянах давхар хамгаалалтын механизм бий болгох ач холбогдолтой юм.

WIPO ALERT системийг хэрэгжүүлж буй зарим улс орны үйл ажиллагааны журам.